Treinkunst


Of het je ooit opgevallen is, ik weet het niet. Maar in iedere trein waar je instapt, hangt kunst. Of althans, men noemt het kunst omdat men er geen andere benaming voor weet. Ik ook niet. Daarom noem ik het ook kunst. Treinkunst. Kunst in de trein.

Iedere keer dat ik in de trein zit, verbaas ik me weer over de kunstwerken die in de coupés zijn opgehangen. Of meer opgeschilderd, moeilijk te omzeilen, nog moeilijker om stiekem mee te nemen in je zak. Canvas rol je op en stop je in je broekzak. Maar ee stuk hout, dat je ook nog eens geluidloos moet uitzagen zonder dat je medepassagiers denken dat je een kunstwerk steelt, of nog erger, een trein vernielt, past niet in je broekzak. Ook niet in je schoen en ook niet in je Eastpak-schooltasje. Dat is ongetwijfeld de reden waarom de hoge piefjes bij de Nederlandsche Spoorwegen ooit eens hebben bedacht dat áls er kunst in de trein kwam, dat dan er opgeschilderd zou worden, in plaats van dat ze replica’s van Rembrandts Nachtwacht levensgroot zouden ophangen. Gelukkig maar, want de Nachtwacht is veel te groot voor in een coupé, Dan liever een Mona Lisa.

Maar dat was het punt niet.Want er hangen geen klassiekers in de blauw gele treinen die ons iedere dag weer trouw van stad naar stad brengen. Of ze dat op tijd doen is het tweede, maar ze doen het. Het mooist van de kunstwerken is dat er meestal geen touw aan vast te knopen valt. Zo zag ik laatst een slap aftreksel van Vincent van Gogh’s schilderstijl. Uit de kunstwerken van de één-oorige  man valt nog duidelijk een geheel te maken, maar uit de kunstwerken in de trein, vaak wegens bezuinigingen ook nog eens in zwart wit, valt weinig te maken.

Ook zag ik laatst een prachtig architectonisch ontwerp. Het leek me geschikt voor een nieuwe vinexwijk. Het was een asymmetrisch ontwerp wat leek op de wooncontainers vlakbij station Amersfoort. Het enige was dat de op container-lijkende vierkanten vervaarlijk elkaar nog maar net stabiel hielden. Zo waren er van links naar rechts vier vierkanten naast elkaar gezet, en van boven naar beneden ook, waardoor je dus ook nog eens een groot vierkant had. De Donald Duck zou als onderschrift neerzetten: ‘Hoeveel vierkanten zie je hier?’ Natuurlijk zou je dan steevast zestien antwoorden, maar het waren er dus zeventien, omdat er ook nog een groot vierkant was.

De vierkanten hielden elkaar dus met moeite in balans. De kleuren van de containers waren ook memorabel. Rood, blauw en geel. Helemaal terug naar de beginselen, vanuit die kleuren is alles te mengen, zei mijn tekenleraar ooit. Ik kreeg een beetje een Piet Mondriaan-idee. Als het dus een ontwerp was voor een gebouw in ons Nederland, moest het in Amersfoort komen, want daar komt meneer Mondriaan immers vandaan. En dan is de onthulling van het gebouw, hoe toepasselijk, op zeven maart. Want toen was de Amersfoortse trotsch geboren.

Ik dwaal af. De kunstwerken in de trein. Ze verbazen me iedere keer. Waar ik nog het meest mee zit, zijn de woordelijke kunstwerken in de nieuwere treinen. Ik ben niet vies van een paar woorden, maar dit slaat alles. De deuren zijn bedrukt me allerlei willekeurige woorden. De ene helft van de zin staat in spiegelbeeld, terwijl de andere helft het leuker vindt om normaal te staan. Hele treinreizen kan ik dan zitten puzzelen wat er nou eigenlijk hoort te staan. Het zal ongetwijfeld iets zijn wat heel Nederland aanspreekt, maar wat het is?
Nee, doe mij de schattige busgedichtjes in de Utrechtse bussen maar. Daar valt een touw aan vast te knopen. Ik weet dat ik af en toe wat warrig kan zijn, maar de kunstenaars van de NS slaan alles.

Advertenties

4 Reacties op “Treinkunst

  1. Haha ja er zijn inderdaad vaak vreemde dingen op de muren van de treinen geschilderd! Ik heb er nog nooit iets in kunnen herkennen.

    Like

  2. Hmm. Ik vind treinkunst altijd wel leuk :-) Het is zo abstract dat ik er best een uurtje naar kan staren.
    Maar goed, ik ben wel een beetje een kunstfreak. Zou dat uitmaken?

    Like

  3. Kunst? Ik dacht altijd dat het tekeningetjes waren van reizigers die zich hadden verslapen en daardoor waren ingesloten in de trein. Volgens mij levert dat precies hetzelfde op :-)

    Like

Reacties zijn gesloten.